Referendalny rok w Małopolsce jeszcze się nie skończył. Po odwołaniu prezydenta Krakowa mieszkańcy gminy Liszki zdecydują 29 listopada, czy rozwiązać Radę Gminy przed końcem kadencji. Jednym z głównych powodów sporu jest brak gminnego centrum kultury.
Referendum w gminie Liszki. Termin i pytanie
Głosowanie odbędzie się w niedzielę 29 listopada 2026 roku. Lokale wyborcze będą czynne od 7.00 do 21.00. Mieszkańcy gminy pod Krakowem odpowiedzą TAK lub NIE na jedno pytanie: czy są za odwołaniem Rady Gminy Liszki przed upływem kadencji. Referendum dotyczy tylko rady. Wójt Wojciech Starowicz nie jest objęty głosowaniem.
Kraków pokazał, że odwołanie jest możliwe
Kraków głosował 24 maja 2026 roku. Mieszkańcy odwołali wtedy prezydenta Aleksandra Miszalskiego, ale nie zdecydowali o rozwiązaniu Rady Miasta. Frekwencja w głosowaniu nad prezydentem wyniosła 29,99 proc., a referendum w sprawie rady nie osiągnęło wymaganego progu. Potem odbyły się przedterminowe wybory, w których drugą turę wygrał Łukasz Gibała, pokonując Monikę Piątkowską.
Komitet zebrał więcej podpisów, niż trzeba
Inicjatywę zgłosił w lipcu ośmioosobowy komitet, a jego pełnomocnikiem jest Kamil Górka. Podpisy zbierano w środku wakacji. Do komisarza wyborczego trafiło 1733 podpisów, z czego ważnych było 1426. Wymagane minimum wynosiło 1390, czyli 10 proc. uprawnionych do głosowania w gminie.
Dlaczego mieszkańcy chcą odwołania rady
Najważniejszy zarzut dotyczy centrum kultury. Radni pięć razy nie przyjęli projektu jego powołania: w kwietniu, maju i czerwcu 2025 roku oraz w lutym i czerwcu 2026 roku. Obywatelski projekt uchwały z ponad 500 podpisami poparło tylko trzech radnych. Podobną liczbę podpisów miała petycja w tej sprawie, a odrzucono też stanowiska 12 z 14 sołectw. Komitet zarzuca radzie również lekceważenie mieszkańców, niespójne głosowania, rzadkie zwoływanie komisji i słabą pracę w porównaniu z wysokimi dietami. Napięcie trwa od początku kadencji. Ostatnio na sesję przyszli dyrektorzy szkół, a radni mają zgrzyty z pracownikami Centrum Usług Wspólnych.
Ilu wyborców musi pójść do urn
O ważności referendum decyduje frekwencja. Do urn musi pójść co najmniej 3972 osoby, czyli 3/5 z 6620 mieszkańców, którzy głosowali w wyborach samorządowych w 2024 roku. Rada zostanie odwołana tylko wtedy, gdy za odwołaniem opowie się ponad połowa osób oddających ważne głosy. Jeśli frekwencja będzie za niska, wynik będzie nieważny i rada zostanie na swoim miejscu.

