Kraków od 2022 roku wynajmuje część miejskich pustostanów osobom, które zobowiązują się wyremontować je na własny koszt. Zainteresowanie programem „Mieszkanie za remont” z roku na rok rośnie. W ostatnim naborze wpłynęło około 2,5 tys. wniosków, podczas gdy do programu trafi 180 mieszkań. Sprawdziliśmy, co rzeczywiście wiadomo o efektach programu i ile trzeba zapłacić za najem miejskiego lokalu po wykonaniu remontu.
Program „Mieszkanie za remont” działa w Krakowie od 2022 roku. Jego zasada jest prosta: miasto udostępnia pustostan, a przyszły najemca wykonuje w nim remont na własny koszt. Po zakończeniu prac lokal jest wynajmowany na czas nieoznaczony. Nie jest to więc mieszkanie otrzymywane na własność. To forma najmu miejskiego lokalu, w której część kosztów związanych z przywróceniem mieszkania do użytkowania bierze na siebie przyszły najemca.
Tysiące chętnych na 180 mieszkań
Skala zainteresowania programem jest dziś znacznie większa niż w jego pierwszej edycji. W 2022 roku w pierwszym naborze zgłosiło się 717 osób. Po weryfikacji na liście remontowej znalazło się 50 wnioskodawców. W ramach tej edycji miasto zaoferowało w dziesięciu transzach 52 lokale, z czego 40 znalazło przyszłego najemcę.
W kolejnej edycji wpłynęły już 972 wnioski, a na liście remontowej znalazło się 100 gospodarstw domowych. Według miejskiego podsumowania 74 lokale miały już wówczas przyszłych najemców, a w mieszkaniach trwały prace remontowe. Największy wzrost zainteresowania nastąpił jednak przy naborze przeprowadzonym jesienią 2025 roku. Jak informował w czerwcu 2026 roku dyrektor Wydziału Mieszkalnictwa Michał Wszołek, do programu wpłynęło wtedy około 2,5 tys. wniosków – najwięcej ze wszystkich edycji. Jednocześnie pula mieszkań została zwiększona do 180 lokali.
„Nabór do programu jesienią 2025 roku przyniósł aż 2,5 tys. wniosków czyli najwięcej ze wszystkich edycji” – informował Michał Wszołek, dyrektor Wydziału Mieszkalnictwa UMK.
To pokazuje różnicę między liczbą osób zainteresowanych programem a liczbą mieszkań, które faktycznie można zaoferować. W IV edycji na 180 miejsc przypadło około 2,5 tys. wniosków.
Ile mieszkań faktycznie trafiło do najemców?
Tutaj sprawa jest bardziej skomplikowana niż sugerują same wykazy publikowane przez miasto.
Kraków nie publikuje obecnie jednego, zbiorczego zestawienia pokazującego, ile wszystkich mieszkań od początku programu zostało już ostatecznie wyremontowanych, zasiedlonych i objętych umową najmu. Dostępne są natomiast dane dotyczące poszczególnych etapów. W pierwszej edycji 40 lokali znalazło przyszłych najemców, a w miejskim podsumowaniu wskazano, że 26 mieszkań zostało już wyremontowanych i zasiedlonych. W pozostałych trwały wówczas prace. W drugiej edycji 74 lokale miały przyszłych najemców i również tam trwał proces remontowy.
Później program był kontynuowany w trzeciej edycji, a w 2024 i 2025 roku publikowano kolejne wykazy lokali. Nie można jednak bezpiecznie dodawać liczby mieszkań z kolejnych wykazów i przedstawiać jej jako liczby mieszkań przekazanych mieszkańcom. Część lokali mogła być bowiem oferowana ponownie, a sam wykaz oznacza dopiero etap udostępnienia mieszkania osobie znajdującej się na liście remontowej. To istotne rozróżnienie, jeśli chcemy odpowiedzieć na pytanie, ile osób rzeczywiście zamieszkało już w mieszkaniach zdobytych dzięki programowi.
Remont za własne pieniądze. Ile trzeba wydać?
Najważniejszy koszt programu ponosi przyszły najemca. Zgodnie z obowiązującymi zasadami remont lokalu odbywa się na koszt przyszłego najemcy. Nakłady na remont nie są następnie rozliczane w czynszu ani zwracane w innej formie w przypadku rozwiązania umowy. Miasto nie podaje jednej kwoty, którą trzeba wydać na remont mieszkania w programie. Koszt zależy od konkretnego lokalu i zakresu prac, dlatego nie można uczciwie powiedzieć, że „mieszkanie za remont kosztuje” np. konkretną kwotę.
W aktualnych wykazach znajdują się zarówno mieszkania wymagające prac w lokalach w starszych kamienicach, jak i lokale na osiedlach mieszkaniowych. To oznacza, że zakres oraz koszt prac może być bardzo różny. Na wykonanie remontu najemca ma zasadniczo 12 miesięcy, z możliwością przedłużenia tego terminu.
Ile wynosi później czynsz?
Po remoncie lokal nie jest wynajmowany po cenach rynkowych. Stawka czynszu jest ustalana przez miasto w zależności od wartości użytkowej mieszkania. Aktualna informacja programu podaje stawki od 6,64 do 16,96 zł za metr kwadratowy.
W najnowszym, czwartym wykazie mieszkań opublikowanym 24 września 2026 roku stawki są różne dla poszczególnych lokali.
Przykładowo:
- Długa 15 – 75,03 m², czynsz 14,76 zł/m²,
- Westerplatte 5 – 83,72 m², 12,11 zł/m²,
- Królowej Jadwigi 19 – 72,54 m², 14,76 zł/m²,
- Lubomirskiego 25 – 69,55 m², 15,50 zł/m²,
- Osiedle Willowe 17 – 44,86 m², 14,76 zł/m²
Przykładowo przy mieszkaniu przy ul. Westerplatte o powierzchni 83,72 m² sama stawka bazowa czynszu daje około 1013 zł miesięcznie, przed uwzględnieniem innych opłat związanych z użytkowaniem lokalu. Wprzypadku mieszkania przy ul. Długiej 15 byłoby to około 1107 zł miesięcznie przy stawce 14,76 zł/m².
To jednak nie jest całkowity miesięczny koszt utrzymania mieszkania. Do czynszu dochodzą bowiem opłaty niezależne od właściciela, np. za media czy gospodarowanie odpadami.
W najnowszej puli są mieszkania nawet większe niż 80 metrów
Aktualny, czwarty wykaz pokazuje, że miasto oferuje także stosunkowo duże lokale. Największe mieszkanie w najnowszej puli ma 83,72 m² i znajduje się przy ul. Westerplatte. Są też lokale o powierzchni ponad 70 m² – m.in. przy Długiej i Królowej Jadwigi. Najmniejsze mieszkanie w tym wykazie ma 44,86 m² i znajduje się na os. Willowym. Łącznie w czwartym wykazie znalazło się 25 mieszkań. Dokument został opublikowany przez Wydział Mieszkalnictwa 24 września 2026 roku. Jest on skierowany wyłącznie do osób znajdujących się na liście remontowej IV edycji programu.
Kto może ubiegać się o mieszkanie?
Program nie jest skierowany do wszystkich mieszkańców. Osoba zainteresowana musi m.in. mieszkać w Krakowie z zamiarem stałego pobytu, nie posiadać własności lub współwłasności nieruchomości mogącej zaspokajać jej potrzeby mieszkaniowe oraz spełniać określone kryteria dochodowe. Nie może też posiadać zadłużenia z tytułu korzystania z mieszkania należącego do gminnego zasobu.
W przypadku IV edycji lista remontowa mogła obejmować maksymalnie 180 osób z najwyższą liczbą punktów. Przy takiej samej liczbie punktów o kolejności decydowało publiczne losowanie. Minimalny próg punktowy w tej edycji wyniósł 21 punktów.
Program rośnie, ale problemem pozostaje skala
„Mieszkanie za remont” nie jest nowym programem. Działa już od czterech lat i każda kolejna edycja pokazuje, jak duże jest zainteresowanie możliwością wynajęcia miejskiego mieszkania na preferencyjnych zasadach. Jednocześnie dane pokazują, że skala programu jest ograniczona w stosunku do liczby zainteresowanych. W pierwszej edycji było 717 wniosków, w drugiej 972, a przy naborze przeprowadzonym jesienią 2025 roku około 2,5 tys. Tymczasem w IV edycji przewidziano 180 lokali.
Miasto podkreśla, że program kierowany jest przede wszystkim do osób, które znajdują się w tzw. luce czynszowej – mają dochody zbyt wysokie, by korzystać z części form pomocy mieszkaniowej, ale jednocześnie niewystarczające, by łatwo kupić mieszkanie lub zaciągnąć kredyt hipoteczny.
Dla takich osób „Mieszkanie za remont” oznacza jednak konieczność zgromadzenia pieniędzy nie tylko na bieżący najem, ale przede wszystkim na doprowadzenie miejskiego pustostanu do stanu pozwalającego na zamieszkanie.
